Nasi goreng met pindasaus

We eten regelmatig oosters, maar het heeft me veel experimenteren gekost om te komen tot en kruidenmengsel en bereidingswijze die een bevredigende nasi oplevert. Volgens mij is het me nu dan toch gelukt! (En dat terwijl er geen eens ui en knoflook in zit! Helemaal FODMaP-proof dus!)

In de nasi op de foto had ik aan het einde van de bereidingstijd
stukjes paprika toegevoegd, dat kan dus ook nog!

Het geheim is dat je de rijst eerst goed krokant bakt in een smaakvolle olie en met kruiden en pas daarna water erbij doet om de rijst te koken. Het kruidenmengsel is natuurlijk ook heel bepalend voor de smaak. En het is ook heel persoonlijk, denk ik. Hieronder mijn versie!

In dit bericht meteen ook lekkere zelfgemaakte pindasaus. Ook hiervoor heb ik het nodige geëxperimenteerd. Ik hoop dat dit recept ook bij jullie in de smaak valt. Ik ben benieuwd!

Bij nasi kun je natuurlijk van alles serveren. Wij eten er vaak hardgekookte eieren, gewokte groenten (bv. paprika, wortel, courgette en taugé met wat sesamolie, sweet chilisauce, gember en ketjap manis) en wortelsalade bij. Voor de mannen in mijn gezin maak ik ook vaak babi ketjap, maar daarvan heb ik geen FODMaP-proof recept (zij hebben het dieet niet nodig en zelf eet ik weinig vlees).

Nasi

voor 4 personen (pas de hoeveelheid rijst en naar verhouding de rest aan, als je dit te weinig vindt)

Ingrediënten
2 el knoflook-chili-olie
130 g basmati
verse gember
1 tl gemalen ketoembar (korianderzaad)
1/2 tl gemalen komijn
1/4 tl gemalen kurkuma (geelwortel)
zout, versgemalen zwarte peper

Bereiding
1. Verhit een hapjespan met de knoflook-chili-olie. Voeg de rijst toe en flink wat versgemalen gember toe en bak de rijst krokant (de rijst mag echt kleuren). Voeg als de rijst krokant gebakken is de specerijen toe en bak ze kort mee.
2. Voeg daarna zoveel water toe dat de rijst net onder staat met flink wat zout en breng het aan de kook (met het deksel op de pan). Laat de rijst elke keer bijna droog koken en voeg alleen water toe als de rijst nog niet gaar is. De kooktijd van de rijst is door het bakken ervan langer dan de normale 8 minuten.
3. Als de rijst eerder klaar is dan de rest, laat de rijst dan in de pan zónder het deksel erop. Zo wordt de rijst niet zacht. Breng zo nodig op smaak met zout en versgemalen zwarte peper.

Pindasaus

Ingrediënten
110  pindakaas met stukjes noot
2 el ketjap manis
1 el gembersiroop
4 el kokosmelk
1 el sweet chilisauce

Bereiding
Doe alle ingrediënten in een kleine pan met dikke bodem en roer goed door elkaar. Verwarm de saus onder zeer regelmatig roeren tot heet en dien op.

Eet smakelijk!

Lasagne met pompoen en knolselderij

Met een halve pompoen, een halve knolselderij en een restje verse spinazie in de koelkast wilde ik graag iets maken. Dat is deze lasagne geworden!

Pompoen-knolselderijlasagne met rozemarijn

voor 6 personen

Ingrediënten
1/2 pompoen
1/2 knolselderij
300 g verse spinazie (of spinazie uit de vriezer)
100 g grana padano, geraspt
knoflook-chili-olie

voor de lasagnevellen
140 g speltbloem
60 g maïsmeel
2 grote eieren

voor de béchamel
1 liter lactosevrije melk
60 g margarine
6 el speltbloem
1 sinaasappel (alleen een deel van de schil)
1 tak rozemarijn
1 laurierblad
versgemalen zwarte peper, zout
ongeveer 50 g grana padano, geraspt

Bereiding
1. Breng voor de béchamelsaus de melk aan de kook, draai het vuur uit en roer flink wat grofgemalen zwarte peper, zout, de rozemarijn, het laurierblad en de helft van de schil van de sinaasappel (kunnen brede halen met de fijnschiller zijn, hoeft niet geraspt te worden) erdoor. Laat dit minstens 15 minuten staan om de smaken te laten intrekken in de melk.
2. Schil de knolselderij en de pompoen en verwijder de pitten en draden van de pompoen. Schaaf dunne plakken van beide groenten, bijvoorbeeld met behulp van een mandoline (pas wel op voor je vingers! Ik heb al eens vijf hechtingen in mijn duim gehad omdat ik dacht dat het wel zonder beschermingsmaatregelen kon...).
Roerbak de spinazie kort in een scheutje knoflook-chili-olie tot de blaadjes net geslonken zijn.

3. Ga verder met de béchamelsaus. Verwarm de margarine in een pannetje met dikke bodem en roer de speltbloem erdoor. Er ontstaan een soort klonten, dat is goed. Laat deze klonten op matig vuur een paar minuten bakken, zodat de bloem gaart (dit is beter voor de smaak). Voeg dan in delen de melk toe (door een zeefje gieten zodat de rommel achterblijft!). Telkens aan de kook brengen en heel goed roeren met de garde zodat er geen blijvende klonten ontstaan. Telkens als de saus homogeen geworden en gebonden is, voeg je weer wat melk toe. Als alle melk opgenomen is in de saus, de geraspte grana padano erdoor roeren en de saus een paar minuten op zacht vuur laten borrelen. Vuur uitdraaien.
4. Maak het pastadeeg en draai de lasagnevellen, zie voor de bereiding van de speltlasagne het recept van speltpasta.
5. Verwarm de oven voor op 180 graden Celsius (boven- en onderwarmte). Vet de bodem van een grote ovenschaal in met wat olie.
Stel de lasagne als volgt samen: kort gezegd telkens eerst wat béchamelsaus, dan groenten en vervolgens lasagnevellen. Ofwel:
Schep 1/7e van de béchamel in de schaal, verdeel er achtereenvolgens 1/3e van de knolselderijplakjes en 1/3e van de geschaafde pompoen over en bedek met lasagnevellen. Herhaal dit nog één keer.
Verdeel nu de spinazie over de lasagnevellen, schep 1/7e deel van de béchamelsaus erover en dek af met lasagnevellen.
Leg er nu weer laag béchamel, knolselderij etc. op en eindig met dikke laag (2/7e deel) van de béchamelsaus. Rasp de grana padano erover en schuif de schaal in de oven (net onder het midden).
Bak de lasagne in 60 minuten goud bruin (de lange baktijd is nodig om de pompoen en knolselderij zacht te laten worden). Controleer na 40 minuten of de lasagne niet te donker wordt. Zo ja, dek de bovenkant dan af met aluminiumfolie.

Eet smakelijk!

Banketbakkersroom

Banketbakkersroom is een uitkomst voor van alles en nog wat: taartvulling (bv. deze aardbeientaart met gele room), als nagerecht met vers fruit (of zonder), in een cranberry bread swirl etc, bij oliebollen (zie hier het recept), etc. Dit recept past helemaal binnen het FODMaP-beperkt dieet en hij is zelfs glutenvrij.

De banketbakkersroom wordt traditioneel op smaak gebracht met vanille, maar je kunt natuurlijk ook voor een andere smaakmaker kiezen, zoals de rasp van een halve sinaasappel of halve citroen of 1 el koffie-extract. Bij Dille & Kamille kun je verschillende smaakextracten kopen van het merk Nielssen-Massey. Dit merk werkt alleen met natuurlijke ingrediënten (de vanille-extract bijvoorbeeld is gemaakt van echte vanillestokjes) waardoor je een heerlijke, intense vanillesmaak krijgt.

Glutenvrije en lactosevrije banketbakkersroom

Ingrediënten
5 dl halfvolle lactosevrije melk
3,5 el fijne suiker
4 eidooiers
2 el maïzena
1 vanillestokje of 1 el vanille-extract

Bereiding
1. Breng de melk aan de kook. Draai het vuur onder de hete melk uit en laat het vanillestokje erin glijden. Laat de smaken minimaal 15 minuten in de melk trekken. Snijd hierna het vanillestokje open, schraap de zaadjes uit de peul en doe ze in de melk. Roer ze even goed los.
2. Neem een kleinere kom en kluts de eidooiers met de suiker en de maïzena lichtgeel. Verwarm de melk en giet het door een zeefje bij de dooiers. Roer goed door en giet het in een pan. Verwarm de "vla"onder voortdurend roeren. Hoe warmer het wordt, hoe meer het bindt. Laat de room even bubbelen en draai dan het vuur uit. Schenk de room in een schone kom en dek hem af met vershoudfolie (leg het echt op de room, dit gaat de vorming van een vel tegen).

Eet smakelijk!

Oliebollen van spelt en kokos

Oudejaarsavond zonder oliebollen is toch geen echte oudejaarsavond! Dus ook al ben ik niet zo van het frituren, ik ga ze toch zelf maken. En... ik heb ook alvast een testrondje gehouden. Omdat er vanwege de FODMaP-beperkingen geen rozijnen in kunnen, heb ik er voor de smaak sinaasappelrasp gedaan en ik heb er banketbakkersroom bij gemaakt (door het ontbreken van de rozijnen mis je toch wat sappigheid en met de room kun je dit compenseren). Lekkere bollen met banketbakkersroom, wie kan daar iets tegen hebben?

In de meeste recepten van oliebollen die ik op internet gezien heb, wordt veel meer gist gedaan, dan ik doe. Ik heb gemerkt dat het deeg of beslag sneller rijst als je meer gist gebruikt, maar het nadeel is dat de smaak negatief beïnvloed wordt. Brood of bijvoorbeeld oliebollen met extra gist smaakt ook echt naar gist en dat vind ik niet zo lekker. Minder gist betekent niet dat het minder rijst, alleen dat het rijzen meer tijd kost. Niet erg, toch?

Speltoliebollen

6 stuks

Ingrediënten
voor de oliebollen
250 g speltbloem
2 el kokosmeel (fijngemalen kokos)
3/4 tl gedroogde gist
1/2 tl zout
2 el suiker
1 dl lactosevrije melk
1,25 dl water
1 ei
rasp van 1 sinaasappel

voor de banketbakkersroom
2,5 dl halfvolle lactosevrije melk
1,5 el fijne suiker
2 eidooiers
1 el maïzena
1 tl vanille-extract

4 liter frituurolie en een grote (soep)pan
kookthermometer

Bereiding
1. Giet de heet water en de (koude) melk in een kommetje, kluts het ei erdoor en los de suiker en de gist erin op. Laat het mengsel even staan, zodat de gist geactiveerd wordt (5-10 minuten).
2. Doe de speltbloem, de kokosmeel, de zout en de rasp van 1 sinaasappel in een ruime kom en roer alles door elkaar. Neem een garde of een mixer en giet al roerend/mixend het vocht bij de bloem. Meng het tot een homogeen beslag van zonder klontjes.
3. Laat het beslag op een warme en tochtvrije plaats (bv. de zolder) 60 minuten rijzen of tot het volume verdubbeld is.
4. Maak intussen de banketbakkersroom. Zie hier voor het recept. Let op: voor bij 1 recept oliebollen heb je maar een half recept banketbakkersroom nodig. Meer kan natuurlijk wel...
5. Verhit tegen het einde van de rijstijd de frituurolie in de pan tot 175 graden Celsius. Dit duurt best lang (15 minuten ongeveer). Roer een paar keer door het deeg en schep met behulp van twee grote eetlepels bergjes beslag en laat die voorzichtig in de hete olie glijden. Bak ze met het deksel op de pan in ongeveer 6 minuten gaar; tussentijds keren met behulp van een lepel. Neem ze uit de pan en laat ze op een bord met keukenpapier o.i.d. uitlekken.
Bak 3 of 4 bollen per keer en warm tussentijds de olie op tot 175 graden (doe je dit niet, dan duurt het langer voor ze gaar zijn én ze nemen meer vet op).
Serveer ze met de banketbakkersroom en eventueel poedersuiker (dat ben ik vergeten).

Eet smakelijk!

Hartig breekbrood

Dit recept is geïnspireerd op een broodje dat ik jaren geleden bij een bakker in Domburg gekocht heb en dat ik zo leuk en lekker vond. Thuis heb ik wat geprobeerd en het is vast niet hetzelfde, maar wel erg lekker! Het brood is zacht en cake-achtig qua structuur en bijzonder door de kruiderige buitenkant. Ondanks dat het gistbrood is, hoeft het niet lang te rijzen. Als je twee uur voor je wilt eten begint met dit brood, dan kun je het zo uit de oven serveren.

Je kunt variëren met de kruiden die je gebruikt, zodat het past bij verschillende maaltijden. Wij hebben gisteravond paprika-pompoensoep (op smaak gebracht met basilicum, gerookt paprikapoeder en pompoenpitolie) gegeten met deze broodjes met gerookt paprikapoeder.

Ken je gerookt paprikapoeder al (of pimentón, niet te verwarren met gewoon paprikapoeder)? Het is een hele interessante smaakmaker, omdat het een diepe of volle rooksmaak geeft aan het gerecht (soepen, sauzen, etc.). Soms is een snufje al genoeg. Zeker nu we vanwege het dieet koken zonder ui en knoflook, is zo'n smaakmaker heel gewenst! Het is wel een aparte smaak, dus als je niet heel erg van dat rokerige houdt, kun je er in begin beter wat minder van gebruiken.  Gerookt paprikapoeder kun je kopen bij Dille & Kamille, bij Aziatische winkels of bij een kruidenkoopman op de markt.

Hartig speltbrood met gerookt paprikapoeder

voor 4 personen

Ingrediënten
225 g speltbloem
100 g fijn gemalen maïsmeel
1 el fijne suiker
3/4 tl broodzout
3/4 tl instant gist
50 ml vloeibare margarine (bv. van Healthy Planet)
1 ei
1-2 el gerookt paprikapoeder of pimentón
olijfolie

Kleine springvorm of andere ronde bakvorm met een diameter van 12 cm

Bereiding
1. Meng de vloeibare margarine, het ei en 1 dl heet water tot een homogeen, lauwwarm mengsel. Los de gist hierin op en laat het 10 minuten staan (de gedroogde gist wordt hierdoor geactiveerd). Doe de speltbloem, maïsmeel, het zout en de suiker in een kom, roer door elkaar en giet het gistmengsel erbij. Kneed dit alles in ongeveer 8 minuten tot een elastisch deeg. Vorm het deeg tot een bol. Het deeg voelt misschien een beetje plakkerig aan, dat is de bedoeling. (Als je er veel last van hebt, kun je je handen invetten met een beetje olie.)
Je kunt dit kneedproces heel goed overlaten aan een keukenmachine, zoals een KitchenAid.
2. Giet wat olie in een andere kom en wentel het deeg erdoor. Sluit de kom af door er een vochtige theedoek overheen te hangen of door er bv. een bord op te zetten (niet hermetisch afsluiten!) en zet de kom gedurende 45 minuten op een warme plaats (bv. op zolder; 25 graden is ideaal) zodat het deeg kan rijzen.

3. Leg een vel bakpapier over de bakvorm en duw hem erin (proppen is misschien een beter woord hier...). Neem twee bordjes en sprenkel wat olijfolie op de één en verdeel het gerookt paprikapoeder over de ander. Druk de lucht uit het deeg en verdeel het in zeven gelijke stukken. Geef elk stuk een provisorische eivorm, wrijf het in met olijfolie en vervolgens met de pimentón. Zet de stukken rechtop in de springvorm: zes tegen de rand en eentje in het midden.

4. Zet de vorm in de oven bij 50 graden Celsius (boven- en onderwarmte) en laat het deeg 30 minuten rijzen. Als je de oven niet in kunt stellen op 50 graden, laat het deeg dan op een andere warme plaats rijzen. Verhoog na een half uur de temperatuur naar 200 graden Celsius en bak het brood in 25 minuten af.

Eet smakelijk!

Kerstontbijt 2: Cranberrybrood met banketbakkersroom

Met dit broodje heb je geen kerststol meer nodig... Het deeg van deze cranberry bread swirl is verrijkt met ei, margarine, lactosevrije melk en extra suiker. Het soort deeg dat ook gebruikt wordt voor kaneelbroodjes.
Van de (glutenvrije en lactosevrije) banketbakkersroom en de cranberrycompôte zul je overhouden, maar dat lijkt mij geen probleem (de room is een lekker toetje, zeker als je het combineert met een lepel van de compôte!). Probeer in elk geval de verleiding te weerstaan om meer van de compôte en de room te gebruiken dan aangegeven in het recept, want anders wordt het deeg niet goed gaar (het blijft te nat).

Ingrediënten
voor het deeg
325 g speltbloem
3/4 tl gedroogde gist
1/2 tl broodzout
50 fijne rietsuiker
50 ml vloeibare margarine (bij voorkeur van Healthy Planet, Ekoplaza)
1 ei
1 dl lactosevrije melk
2 flinke el cranberrycompôte (zie het recept hieronder)
1 dl banketbakkersroom (zie het recept hieronder)

Bereiding
1. Maak eerst de cranberrycompôte en de banketbakkersroom. Beide heerlijkheden hebben dan voldoende tijd om af te koelen.
2. Meng de vloeibare margarine, het ei en de melk en verwarm het tot lauwwarm. Los de gist hierin op en laat het 10 minuten staan (de gedroogde gist wordt hierdoor geactiveerd). Doe de bloem, het zout en de suiker in een kom, roer door elkaar en giet het gistmengsel erbij. Kneed dit alles in ongeveer 8 minuten tot een elastisch deeg. Vorm het deeg tot een bol. Het deeg zal nogal plakkerig aanvoelen, dat is de bedoeling. (Als je er veel last van hebt, kun je je handen invetten met een beetje olie.)
Je kunt dit kneedproces heel goed overlaten aan een keukenmachine, zoals een KitchenAid.
2. Giet wat olie in een andere kom en wentel het deeg erdoor. Sluit de kom af door er een vochtige theedoek overheen te hangen of door er bv. een bord op te zetten (niet hermetisch afsluiten!) en zet de kom gedurende anderhalf uur op een warme plaats (bv. op zolder; 25 graden is ideaal) zodat het deeg kan rijzen. Het deeg zal in die tijd ongeveer verdubbelen in omvang.
3. Leg een vel bakpapier op het aanrecht, druk de lucht uit het deeg en rol het deeg uit tot een grote, smalle rechthoek.

Bestrijk het dun met de banketbakkersroom en verdeel daarna met je vingers de compôte eroverheen.

Rol met behulp van het bakpapier het deeg op, zodat je een lange rol krijgt.

Snijd het deeg met een scherp mes overdwars in, maar laat de twee slierten bij de "kop" aan elkaar zitten.

Draai het deeg in elkaar tot een bol, door telkens de rechtersliert over de linker heen te leggen. Houd het deeg hierbij op het bakpapier. Til de swirl met behulp van het bakpapier op en leg hem op de bakplaat.

4. Schuif de bakplaat in de oven, net onder het midden, stel de oven in op 190 graden (stand boven- en onderwarmte) en bak het brood in 30 minuten gaar. Laat het brood buiten de oven afkoelen.

Cranberrycompôte

Ingrediënten

1 zak verse cranberries (340 g)

200 g rietsuiker
1 sinaasappel

Bereiding
1. Stort de cranberries in een kleine pan, voeg de rietsuiker toe, een klein bodempje water (max. 1 dl) en rasp de schil van de sinaasappel erboven.
2. Breng de bessen aan de kook en laat ze ongeveer 10 minuten koken, onder af en toe doorroeren. Draai het vuur uit en laat de compôte afkoelen.

Glutenvrije en lactosevrije banketbakkersroom

Als je dit recept maakt voor een andere toepassing dan het cranberrybrood, kun je de sinaasappelschil weglaten. Banketbakkersroom is bijvoorbeeld lekker als nagerecht (bij vers fruit) of als taartvulling.

Ingrediënten
5 dl halfvolle lactosevrije melk
3,5 el fijne suiker
4 eidooiers
2 el maïzena
1 vanillestokje
1 sinaasappel, alleen de helft van de schil

Bereiding
1. Breng de melk aan de kook. Haal intussen met een dunschiller de helft van de sinaasappelschil eraf. Het mogen best grove stukken zest zijn. Draai het vuur onder de hete melk uit en laat het vanillestokje en de sinaasappelschillen erin glijden. Laat de smaken minimaal 15 minuten in de melk trekken. Snijd hierna het vanillestokje open, schraap de zaadjes uit de peul en doe ze in de melk. Roer ze even goed los.
2. Neem een kleinere kom en kluts de eidooiers met de suiker en de maïzena lichtgeel. Verwarm de melk en giet het door een zeefje bij de dooiers. Roer goed door en giet het in een pan. Verwarm onder voortdurend roeren de "vla". Hoe warmer het wordt, hoe meer het bindt. Laat de room even bubbelen en draai dan het vuur uit. Schenk de room in een schone kom en dek hem af met vershoudfolie (leg het echt op de room, dit gaat de vorming van een vel tegen).

Kerstontbijt 1: Speltscones met frambozen

Een low FODMaP-kerstontbijt vind ik wel een uitdaging, tenminste, als je een kerststol wilt maken die binnen het dieet past. Geen gedroogde vruchten, geen of beperkt noten, geen amandelspijs ofwel: geen traditionele kerststol. Maar goed, als je de gedachte aan een kerststol loslaat, dan zijn er natuurlijk nog zat andere mogelijkheden.

Na wat experimenteren ben ik tot frisse frambozenscones gekomen (bros deeg) en een cranberry bread swirl, ofwel een gedraaid cranberrybrood (gistdeeg) met behalve cranberries ook banketbakkersroom erin. Geslaagd experiment!

Speltscones met frambozen

voor 8-10 stuks

Ingrediënten
250 g bloem
2 tl bakpoeder
50 g margarine
50 g fijne suiker
2 zakjes vanillesuiker
2 eieren
2 el melk
250 frambozen uit de vriezer (geen verse!)

Bereiding
1. Verwarm de oven voor op 225 graden (boven- en onderwarmte).
2. Kneed met zo min mogelijk bewegingen een deeg van de ingrediënten (hoe langer je kneed, hoe "taaier" het deeg wordt omdat door het kneden de gluten vrijkomen).

3. Rol het deeg uit tot een groot vlak en verdeel de bevroren frambozen erover.
Rol het deeg voorzichtig op en knijp vervolgens in de lange deegslang, zodat alle holtes die aan de binnenkant ontstaan zijn, opgevuld worden met deeg.

Snijd met een heel scherp mesje en met voorzichtige halen (om de frambozen niet weg of plat te drukken) het deeg in plakken van ongeveer 2,5 cm breed. Leg de plakken op de bakplaat en bak de scones in 10-11 minuten goudbruin.

4. Serveer de scones op een platte schaal en besneew ze met poedersuiker.

Eet smakelijk!